پاورپوینت شهر بتا له

    —         —    

ارتباط با ما     —     لیست پایان‌نامه‌ها

... دانلود ...

بخشی از متن پاورپوینت شهر بتا له :


شهر بتاله




‌بتاله, شهری تاریخی در بخش گُرداس پور شمال‌ ایالت‌ پنجاب‌ هند می‌باشد. این شهر, که در ناحیه دوآبِ بزرگِ علیا قرار دارد, به سبب مرکز بودن, اهمیت ویژه داشته و پیش از بنای شهر اَمریتسر, بزرگترین شهر پس از لاهور بوده است.

فهرست مندرجات

1 - علت نامگذاری
2 - موقعیت و جمعیت‌
3 - بانی شهر بتاله
4 - وضعیت سیاسی شهر بتاله
4.1 - حکومت سیک‌ها بر بتاله
5 - دین ساکنان بتاله
6 - پیشرفت‌های بتاله
7 - مرکز برخی‌ از فرقه‌های‌ صوفیه‌
8 - در دوره شاه‌جهان‌
9 - خاستگاه‌ فرهیختگان‌ پارسی‌
10 - آثار حکمرانان‌ مسلمان‌
11 - محل فعلی شهر بتاله
12 - فهرست منابع
13 - پانویس
14 - منبع


علت نامگذاری


نام‌ بتاله‌ به‌ صورت‌ وَتاله‌ نیز در برخی‌ از منابع‌ آمده‌ است‌.

[1] لاهوری‌, علی‌الدین‌, عبرت‌ نامه‌, ج1, ص83, به‌ کوشش‌ محمدباقر, لاهور, 1961م‌.

[2] هاشمی‌, محموده‌, تحول‌ نثر فارسی‌ در شبه‌ قاره‌ در دوره تیموریان‌ متأخر, ج1, ص298, اسلام‌آباد, 1375ش‌.

گفته‌اند که‌ بتاله‌ در زبان‌ پنجابی‌ به‌ معنای‌ تغییر و تبدیل‌ است‌ و چون‌ به‌ هنگام‌ احداث‌ این‌ شهر (877ق‌/1472م‌) به‌ دست‌ شاهزاده‌ای‌ هندی‌ به‌ نام‌ رای‌ رام‌ دیو, محل‌ بنای‌ شهر به‌ علت‌ سعد نبودن‌ ساعت‌ و نامناسب‌ بودن‌ جایگاه‌ پیشین‌ آن‌ تغییر داده‌ شد, از این‌رو آن‌ را بتاله‌ نامیدند.

[3] لاهوری‌, علی‌الدین‌, عبرت‌ نامه‌, ج1, ص83, به‌ کوشش‌ محمدباقر, لاهور, 1961م‌.

[4] سجان‌رای‌, (خلاصه التواریخ‌) (نک: مل, ج1, ص139-140, انصاری‌).

و نیز گفته‌اند که‌ بتاله‌ نام‌ پسر رای‌ رام‌ دیو بود که‌ شهر به‌ نام‌ او خوانده‌ شده‌ است‌.

[5] لاهوری‌, علی‌الدین‌, عبرت‌ نامه‌, ج1, ص83, به‌ کوشش‌ محمدباقر, لاهور, 1961م‌.



موقعیت و جمعیت‌


بتاله‌ در 31 و 49 عرض‌ شمالی‌ و 75 و 14 طول‌ شرقی‌ و در شمال‌ غربی‌ هند واقع‌ است‌. شهر امریتسار (ه م‌) در نزدیکی‌ و جنوب‌ غربی‌ بتاله‌ قرار دارد. بتاله‌ مرکز داد و ستد تولیدات‌ کشاورزی‌ ناحیه‌ است‌. صنایع‌ مختلفی‌ در این‌ شهر وجود دارد که‌ وابسته‌ به‌ محصولات‌ کشاورزی‌ ناحیه‌ است‌, از آن‌ جمله‌ تصفیه شکر, نخ‌ریسی‌ و نساجی‌ را می‌توان‌ نام‌ برد. بتاله‌ با جاده‌ و راه‌آهن‌ با امریتسار و دیگر شهرها متصل‌ می‌گردد. طبق‌ آمار 1370ش‌/1991م‌ جمعیت‌ شهر بتاله‌ 896, 88نفر, و با حومه‌ 063, 106نفر بود. درگذشته‌ اکثریت‌ ساکنان‌ شهر را مسلمانان‌ تشکیل‌ می‌دادند.

[6] Britannica, 1994, ج1, ص953.

[7] The Imperial Gazetteer of India, New Delhi, ج7, ص133, 1981.

[8] An Atlas of India, Delhi, ج1, ص107, 1990.

[9] Grewal, J S, ج1, ص13, In the By-Lanes of History, Simla, 1975.

[10] www maps of indiacom/lat-long/ punjab/ punjabhtml.



بانی شهر بتاله


ناحیه باری‌ دوآب‌ سرزمینی‌ است‌ حاصل‌خیز و پرآب‌ که‌ میان‌ دو رودخانه بیاس‌ و سوتلج‌ قرار گرفته‌ است‌. این‌ ناحیه‌ به‌ سبب‌ طغیان‌ رودخانه‌ها و هجوم‌ اقوام‌ مغول‌ تا پیش‌ از سده 9ق‌/15م‌ ویران‌ و خالی‌ از سکنه‌ بود. در دوره حکومت‌ بهلول‌ لودی‌ (855 -894ق‌/1451- 1489م‌), تاتارخان‌ حکومت‌ لاهور یافت‌ و او ناحیه باری‌ دوآب‌ را به‌ رای‌رام‌دیو, شاهزاده نومسلمانی‌ (در بیعت با عارفی لاهوری به نام صوفی شیخ محمد قادری مسلمان شده بود.) که‌ از هم‌پیمانانش‌ بود, به‌ اجاره‌ واگذار کرد و او سنگ بنای بتاله را بر تپه‌ای بلند و قدیمی گذاشت, اما چون منجمان آن محل را سعد نیافتند, شهر در محلی دیگر در منطقه‌ای‌ جنگلی‌ و مناسب‌ احداث, و (بتاله) نامیده شد که از کلمه (بَتَّه/ وَتَّه/ پَتَّه) به معنی (در شراکت) و (در عوض) مشتق شده است. و سپس‌ روستاهایی‌ در اطراف‌ آن‌ ایجاد گردید که‌ باعث‌ رونق‌ و اعتبار اقتصادی‌ شهر شد و نسبت‌ به‌ شهرهای‌ دیگر منطقه‌ اهمیت‌ بیشتری‌ یافت‌ و یکی‌ از شهرهای‌ بزرگ‌ پنجاب‌ گردید.

[11] Grewal, J S, ج1, ص6 -5, In the By-Lanes of History, Simla, 1975.

[12] لاهوری‌, علی‌الدین‌, عبرت‌ نامه‌, ج1, ص83, به‌ کوشش‌ محمدباقر, لاهور, 1961م‌.

[13] سجان‌رای‌, (خلاصه التواریخ‌) (نک: مل, ج1, ص139-140, انصاری‌).



وضعیت سیاسی شهر بتاله


بتاله و نواحی آن‌که در گذشته به لاهور وابسته بود, تحتِ تأثیر تحولات سیاسی و اجتماعی, اوضاع متغیری داشت. با آغاز حکومت لودی‌ها در قرن نهم, اوضاع ناامن و بی‌ثبات منطقه نسبتاً آرام شد, اما در عهد سوری‌ها (940 - 962) دوباره رو به نابسامانی نهاد. در دوره تیموریان هند, از زمان اکبرشاه تا عهد اورنگ زیب, این منطقه در آرامش بود. اکبرشاه تیول بتاله را به برادرخوانده خود شمشیرخان سپرد که منصب نظامی داشت. او در شمال شرقی شهر باغ‌ها و استخر بزرگی احداث کرد که بعدها مقبره‌اش در کنار آن قرار گرفت. شاه جهان نیز برای آبادانی بتاله و اطراف آن, نهری حفر کرد که شاه نهر نامیده شد. در عهد اورنگ زیب, با ایجاد بازار و دکان‌ها بر اهمیت و رونق شهر افزوده شد. در اوایل قرن دوازدهم, با پیشروی‌های بنداب‌ها در منطقه دوآب بزرگ علیا, امنیت و آرامش آن‌جا از میان رفت و پس از مرگ اورنگ زیب (1118) در زمان عبدالصمدخان و فرزندش زکریاخان, مردم بتاله بار دیگر به آرامش رسیدند. با قدرت یافتن سیک‌ها در قرن دوازدهم, دسته‌های سیک پیرو گورو گویند سینگ برای فرمانداران مغول لاهور مزاحمت ایجاد کردند و نیروهای افغانیِ احمدخان اَبدالی (متوفی 1192) را, که مغول‌ها و مَرهَته‌ها را از این ناحیه بیرون رانده بودند, فرار دادند. نفوذ سیک‌ها در منطقه دوآب بزرگ علیا, تا حاکمیت انگلیسی‌ها در 1265/1849 ادامه داشت.
بابر (حک 899 -937ق‌/1494-1531م‌) در هجوم‌ به‌ ناحیه باری‌ دو آب‌ علیا, بتاله‌ را تصرف‌ کرد و در فرمانی‌ از بتاله‌ با عنوان‌ پرگنه‌ نام‌ برد. بتاله‌ در درگیری‌ همایون‌ (حک 937-963ق‌/1530-1556م‌) و شیرشاه‌ سوری‌ دوره ناآرامی‌ را گذراند. از دوره اکبرشاه‌ بابری‌ (963-1014ق‌/ 1556- 1605م‌) آرامش‌ دوباره‌ به‌ بتاله‌ بازگشت‌ و این‌ دوره‌ را اوج‌ شکوفایی‌ علمی‌ و فرهنگی‌ و آبادانی‌ بتاله‌ می‌دانند. پس‌ از این‌ بتاله‌ یکی‌ از پرگنه‌های‌ صوبه لاهور گردید که‌ از 14 محل‌ و یک‌ دستور تشکیل‌ شده‌ بود. اکبرشاه‌ ناحیه باری‌ دوآب‌ علیا را به‌ یکی‌ از راجپوت‌ها, به‌ نام‌ شمشیرخان‌ به‌ عنوان‌ جاگیر (اقطاع‌) واگذار کرد و او بتاله‌ را مرکز حکومت‌ خویش‌ قرار داد. شمشیرخان‌ دوستدار علم‌ و ادب‌, و مرکز حکومتش‌ جایگاه‌ شاعران‌, فقیهان‌, صوفیان‌ و نویسندگانی‌ بود که‌ از نقاط دیگر به‌ آنجا مهاجرت‌ کرده‌ بودند. آرامش‌ بتاله‌ و نقش‌ فرهنگی‌ آن‌ در پنجاب‌ تا دوره اورنگ‌زیب‌ (1068- 1118ق‌/ 1657-1706م‌) ادامه‌ یافت‌.
با ضعف‌ قدرت‌ حکمرانان‌ بابری‌ و قدرت‌ یافتن‌ سیک‌ها در پنجاب‌, هجوم‌ افغانان‌, و شکوفایی‌ شهر امریتسار در نزدیکی‌ بتاله‌ که‌ مهم‌ترین‌ مرکز مذهبی‌ سیک‌هاست‌, از رونق‌ و شکوفایی‌ بتاله‌ کاسته‌ شد. در 1172ق‌/1759م‌ بتاله‌ مرکز حکومت‌ آدینه‌ بیگ‌ خان‌ حکمران‌ قدرتمند پنجاب‌ گردید, ولی‌ هیچ‌گاه‌ به‌ شکوفایی‌ پیشین‌ خود دست‌ نیافت‌. بتاله‌ در جریان‌ درگیری‌ احمد شاه‌ دُرّانی‌ (1134-1186ق‌/1722-1772م‌) با قوم‌ مراتهه‌, مدتی‌ محل‌ اقامت‌ او و سردارانش‌ بود. در 1189ق‌/1775م‌ جای‌ سینگ‌, رهبر سیک‌ها بتاله‌ را تصرف‌ کرد و این‌ شهر مدتی‌ طولانی‌ کانون‌ درگیری‌ رهبران‌ سیک‌ بود.

[14] سجان‌رای‌, (خلاصه التواریخ‌) (نک: مل, ج1, ص140, انصاری‌).

[15] ابوالفضل‌ علامی‌, آیین‌ اکبری‌, ج1, ص377, به‌ کوشش‌ بلوخمان‌, کلکته‌, 1872م‌.

[16] Grewal, J S, ج1, ص13, In the By-Lanes of History, Simla, 1975.

[17] Grewal, J S, ج1, ص3-7., In the By-Lanes of History, Simla, 1975.

پس‌ از الحاق‌ پنجاب‌ به‌ انگلستان‌ در 1849م‌, بتاله‌ مرکز ناحیه‌ گردید.

[18] Grewal, J S, ج1, ص6., In the By-Lanes of History, Simla, 1975.



حکومت سیک‌ها بر بتاله


نخستین حاکم سیک بتاله جَسَّه سینگِ رام گرهیا بود که همراه جای سینگ کَنَهیا بر قسمتی از این بخش (پَرگَنَه) تسلط داشت. حکومت بتاله چندین بار میان این دو خانواده سیک دست به دست شد. جسَّه سینگ در جنوب شهر حصاری محکم ساخت و جانشین او, سَدَاگور, نیز در شمال و شمال غربی و جنوب بتاله قلعه‌های مستحکم خاکی بنا کرد. صاحب تیول دیگر بتاله شیرسینگ بود, که در نزدیکی شهر, در اَنارکَلی, کاخی با شکوه به سبک معماری ایتالیایی بنا نهاد و مسجد شمشیرخان, در میان استخر, را به عمارت کلاه فرنگی تبدیل کرد که هم اکنون نیز موجود است.

دین ساکنان بتاله


بخش عمده‌ای از ساکنان بتاله مسلمان بودند. برای صدور احکام شرع و برقراری قانون, شخصیت‌های مشهوری قاضی شهر می‌شدند, و این روش هم در دوره حکومت مسلمانان هم در عهد سیک‌ها اجرا می‌شد. پس از تجزیه کشور, ترکیب جمعیتی بتاله تغییر کرد و به جمعیت سیک‌ها و هندوها افزوده شد. هم اکنون جمعیت شهری این منطقه حدود صد هزار نفر است.

پیشرفت‌های بتاله


بتاله در پیشرفت منطقه در زمینه علم و ادب و هنر و فقه و مدارس دینی سهم بسزایی داشته است. در عهد فرخ سیر, سید محمد فاضل گیلانی با تأسیس مدرسه فاضلیه, این شهر را به مرکزی آموزشی برای منطقه تبدیل کرد. همچنین به سبب وجود بزرگانی چون صوفی اکرم, شهاب الدین بخاری, شاه اسماعیل, شاه نعمت الله, شاه بدرالدین و شیخ اللّه داد در بتاله, این شهر به بتاله شریف (بتاله مقدس) شهرت یافته است. پیشوای سیک‌ها, گورو نانَک, نیز بخشی از دوران کهولت خود را در محلی در نزدیکی بتاله گذراند, که بعدها به دیرَه بابا نانک مشهور شد, در این محل معبد باشکوهی قرار دارد که زیارتگاه مقدس سیک‌ها می‌باشد.

مرکز برخی‌ از فرقه‌های‌ صوفیه‌


موقعیت‌ مناسب‌ مرکزی‌ بتاله‌ در ناحیه باری‌ دوآب‌, حاصل‌خیزی‌ زمین‌ و پرآب‌ بودن‌ منطقه‌, نزدیکی‌ به‌ سرزمین‌ کشمیر که‌ مرکز برخی‌ از فرقه‌های‌ صوفیه‌, و حکمرانان‌ فرهنگ‌پرور بود, از عواملی‌ است‌ که‌ دست‌ به‌ دست‌ هم‌ داده‌, باعث‌ شکوفایی‌ و رونق‌ اقتصادی‌ و فرهنگی‌ بتاله‌ گردید و عالمان‌, فقیهان‌ و صوفیان‌ بسیاری‌ را به‌ سوی‌ این‌ شهر جذب‌ کرد؛ چنانکه‌ سادات‌ همدانی‌ از سده 9ق‌/15م‌ در این‌ شهر ساکن‌ شدند و محله‌ای‌ به‌ نام‌ آنان‌ در بتاله‌ ایجاد گردید. با دعوت‌ شمشیرخان‌ از سیدمحمد شاه‌ بخاری‌ موج‌ دریا, برای‌ اقامت‌ در بتاله‌ و تعیین‌ جاگیر بزرگ‌ برای‌ او, نفوذ صوفیان‌ بخاری‌ در بتاله‌ گسترش‌ یافت‌ و مسجد و خانقاهی‌ در شهر بنا گردید و محله‌ای‌ نیز به‌ آنان‌ اختصاص‌ یافت‌ که‌ مقبره برخی‌ از شیوخ‌ بخاری‌ نیز در آن‌جا قرار دارد. بدرالدین‌ حسین‌ قادری‌ در سده 10ق‌/16م‌ از بغداد به‌ بتاله‌ مهاجرت‌ کرد و در محله مسانیان‌ جای‌ گرفت‌ و باعث‌ گسترش‌ نفوذ سلسله قادریه‌ در آن‌جا گردید.

[19] Grewal, J S, ج1, ص16 -12, In the By-Lanes of History, Simla, 1975.

[20] سجان‌رای‌, (خلاصه التواریخ‌) (نک: مل, ج1, ص140-141, انصاری‌).

[21] لاهوری‌, علی‌الدین‌, عبرت‌ نامه‌, ج1, ص83 -84, به‌ کوشش‌ محمدباقر, لاهور, 1961م‌.

[22] لاهوری‌, علی‌الدین‌, عبرت‌ نامه‌, ج1, 157, به‌ کوشش‌ محمدباقر, لاهور, 1961م‌.

[23] لاهوری‌, علی‌الدین‌, عبرت‌ نامه‌, ج2, ص4, به‌ کوشش‌ محمدباقر, لاهور, 1961م‌.



در دوره شاه‌جهان‌


در دوره

لینک کمکی